Yevro 1,1000 darajasidan pastda turgan bir paytda, navbatdagi chiqish Yevropa markaziy banki prezidenti Lagardga tegishli

  • EUR/USD 1,1000 dan pastga tushishda davom etib, kamida soʻnggi besh oydagi eng quyi darajaga yetdi.
  • Fed bayonnomalari deyarli barcha rasmiylar stavkalar yana oshirilishini kutayotganini koʻrsatdi.
  • ECB prezidenti Lagarde payshanba va juma kunlari nutq soʻzlaydi, AQShda esa ishsizlik nafaqasi uchun arizalar haqidagi maʼlumotlar eʼlon qilinadi.

Yevrozonadagi bazaviy inflyatsiya koʻrsatkichi oshirish tomonga qayta koʻrib chiqilganiga qaramay, yevro baribir pasaydi. Chunki Federal rezerv tizimidagi munozara dekabrda stavkani oshirish yoki oshirmaslikdan uni qanchaga oshirish masalasiga oʻtdi. EUR/USD sessiyani 1,1000 dan sal yuqorida, kunlik eng yuqori darajasida boshladi, soʻng 1,0950 dan sal yuqorigacha, kamida soʻnggi besh oydagi eng quyi darajaga tushdi va hozir shu ikki daraja oraligʻida savdo qilinmoqda. Juftlik oxirgi yetti sessiyaning oltitasida pasaydi.

TMGM tahlili: Moliyaviy bozor yangiliklari, iqtisodiy kalendar va bozor tahlillari

Federal ochiq bozor qoʻmitasining (FOMC) oktabr oyida stavkalarni 3,75%–4,00% darajasida oʻzgarishsiz qoldirish boʻyicha 10 ta ovozga qarshi 2 ta ovoz bilan qabul qilgan qarori bayonnomasida ikki nafar rasmiy dekabrda stavkani chorak foiz punktidan koʻproqqa oshirishga tayyor ekani koʻrsatilgan. Fed boshqaruvchisi Waller stavka boʻyicha qaror eʼlon qilinishidan oldin CNBC telekanalida uni yarim foiz punktiga oshirishni yoqladi. Treyderlar esa 9-dekabrda stavka oshirilishini allaqachon muqarrar deb hisoblamoqda. Yevropa markaziy banki (ECB) stavkasi 2,50% boʻlib, Fed stavkasidan kamida 1,25 foiz punktiga past. Dollar indeksi esa 2025-yil aprelidan beri eng yuqori darajaga koʻtarildi.

Eurostatning yakuniy maʼlumotlariga koʻra, oktabr oyidagi bazaviy inflyatsiya dastlabki 2,5% bahodan 2,6% gacha oshirib qayta koʻrib chiqildi. Umumiy inflyatsiya esa uch yildagi eng yuqori daraja boʻlgan 4,0% da tasdiqlandi. Treyderlar ECB 17-dekabrda, Fed stavkani oshirishi kutilayotgan sanadan sakkiz kun oʻtib, stavkalarni oshirishini kutmoqda. Har ikki bankning bir oyda stavkalarni oshirishi ular oʻrtasidagi stavkalar farqini hozirgi darajada qoldiradi.

Iqtisodiy taqvimda

ECB prezidenti Lagarde payshanba kuni GMT boʻyicha soat 13:30 da va juma kuni GMT boʻyicha soat 08:30 da nutq soʻzlaydi. Shundan soʻng Bundesbank prezidenti Nagel juma kuni GMT boʻyicha soat 13:00 da chiqish qiladi. Yevrozonada noyabr oyidagi isteʼmolchilar ishonchi koʻrsatkichi juma kuni GMT boʻyicha soat 15:00 da eʼlon qilinadi. U oktabrdagi kabi −17,9 darajasida boʻlishi prognoz qilinmoqda. Bularning har biri stavkalar farqining Yevropa tomonini belgilaydigan ECBning 17-dekabrdagi qaroriga taʼsir qiladi.

AQShda ishsizlik nafaqasi uchun birlamchi arizalar haqidagi maʼlumotlar payshanba kuni GMT boʻyicha soat 13:30 da eʼlon qilinadi. Arizalar soni avvalgi 200 mingdan keyin 197 ming boʻlishi prognoz qilinmoqda. Filadelfiya Federal rezerv bankining ishlab chiqarish sohasidagi soʻrov koʻrsatkichi esa avvalgi 20,9 dan keyin 20 boʻlishi kutilmoqda. Har ikkala koʻrsatkich ham Fed 9-dekabrda stavkani qanchaga oshirishiga taʼsir qiladi.

Grafiklarda

EUR/USD oktabr boshidan 11-noyabrda diapazonning quyi chegarasini yorib tushguniga qadar 1,1100 va 1,1250 dan sal yuqori daraja oraligʻida harakatlandi. Shundan beri barcha sessiyalar shu diapazondan pastda yopildi. Avgust oyidagi 1,1700 dan sal yuqori choʻqqidan beri pasayish hozir qariyb 6% ni tashkil etmoqda. 50 kunlik eksponensial sirgʻaluvchi oʻrtacha (EMA) 1,1250 dan sal pastda, avvalgi diapazonning yuqori chegarasida joylashgan, 200 kunlik EMA esa 1,1450 yaqinida.


EUR/USD kunlik grafigi

Yevro haqida tez-tez beriladigan savollar

Yevro Yevropa Ittifoqining Yevrozonaga kiruvchi 20 ta mamlakati valyutasidir. U AQSh dollaridan keyin dunyodagi eng koʻp savdo qilinadigan ikkinchi valyuta hisoblanadi. 2022-yilda barcha valyuta operatsiyalarining 31% i uning hissasiga toʻgʻri kelgan, oʻrtacha kunlik savdo aylanmasi esa 2,2 trillion dollardan oshgan. EUR/USD dunyodagi eng koʻp savdo qilinadigan valyuta juftligi boʻlib, barcha operatsiyalarning taxminan 30% ini tashkil etadi. Undan keyingi oʻrinlarda EUR/JPY (4%), EUR/GBP (3%) va EUR/AUD (2%) turadi.

Germaniyaning Frankfurt shahrida joylashgan Yevropa markaziy banki (ECB) Yevrozonaning markaziy bankidir. ECB foiz stavkalarini belgilaydi va pul-kredit siyosatini boshqaradi. ECBning asosiy vazifasi narxlar barqarorligini taʼminlash boʻlib, bu inflyatsiyani jilovlash yoki iqtisodiy oʻsishni ragʻbatlantirishni anglatadi. Uning asosiy vositasi foiz stavkalarini oshirish yoki pasaytirishdir. Nisbatan yuqori foiz stavkalari yoki stavkalar oshirilishi haqidagi kutilmalar odatda yevroni qoʻllab-quvvatlaydi, aks holat esa unga salbiy taʼsir qiladi. ECB Boshqaruv kengashi yiliga sakkiz marta oʻtkaziladigan yigʻilishlarda pul-kredit siyosati boʻyicha qarorlar qabul qiladi. Qarorlarni Yevrozona milliy markaziy banklari rahbarlari va olti nafar doimiy aʼzo, jumladan, ECB prezidenti Christine Lagarde qabul qiladi.

Uygʻunlashtirilgan isteʼmol narxlari indeksi (HICP) orqali oʻlchanadigan Yevrozona inflyatsiyasi yevro uchun muhim iqtisodiy koʻrsatkichdir. Agar inflyatsiya kutilganidan koʻproq oshsa, ayniqsa ECBning 2% lik maqsadidan yuqoriga chiqsa, uni qayta nazoratga olish uchun ECB foiz stavkalarini oshirishga majbur boʻladi. Boshqa mamlakatlardagiga nisbatan yuqori foiz stavkalari odatda yevroni qoʻllab-quvvatlaydi, chunki bu mintaqani xalqaro investorlar uchun mablagʻ joylashtirish jihatidan yanada jozibador qiladi.

Eʼlon qilinadigan maʼlumotlar iqtisodiyot holatini baholashga xizmat qiladi va yevroga taʼsir qilishi mumkin. Yalpi ichki mahsulot (YAIM), ishlab chiqarish va xizmatlar sohalaridagi xaridlar boʻyicha menejerlar indekslari (PMI), bandlik hamda isteʼmolchilar kayfiyatiga oid soʻrovlar yagona valyuta kursining yoʻnalishiga taʼsir koʻrsatishi mumkin. Kuchli iqtisodiyot yevro uchun ijobiy omildir. U nafaqat koʻproq xorijiy investitsiyalarni jalb qiladi, balki ECBni foiz stavkalarini oshirishga ham undashi mumkin. Bu esa yevroni bevosita mustahkamlaydi. Aksincha, iqtisodiy maʼlumotlar zaif boʻlsa, yevro pasayishi ehtimoli yuqori. Yevrozonadagi toʻrtta eng yirik iqtisodiyotga ega mamlakatlar (Germaniya, Fransiya, Italiya va Ispaniya) haqidagi iqtisodiy maʼlumotlar ayniqsa muhim, chunki Yevrozona iqtisodiyotining 75% i ularning hissasiga toʻgʻri keladi.

Yevro uchun yana bir muhim eʼlon qilinadigan koʻrsatkich savdo balansidir. Bu koʻrsatkich muayyan davrda mamlakatning eksportdan olgan daromadi bilan importga sarflagan mablagʻi oʻrtasidagi farqni oʻlchaydi. Agar mamlakat xorijda talab yuqori boʻlgan eksport mahsulotlarini ishlab chiqarsa, ushbu tovarlarni sotib olishga intilayotgan xorijiy xaridorlar yaratgan qoʻshimcha talabning oʻziyoq uning valyutasi qiymatini oshiradi. Shuning uchun savdo balansining ijobiy saldosi valyutani mustahkamlaydi, salbiy saldo esa, aksincha, uni zaiflashtiradi.